Neuspoliepen

Als de neus regelmatig geïrriteerd raakt door voortdurende ontstekingen of door een allergie ontwikkelen zich uit het slijmvlies zachte uitgroeisels die in de neusholte uitpuilen en neuspoliepen worden genoemd. Ze zijn in principe goedaardig. De grotere kunnen echter de ademhaling bemoeilijken, druk uitoefenen op gevoelige zenuw uiteinden en als gevolg daarvan (hoofd)pijn veroorzaken of het reukslijmvlies onbereikbaar maken voor geuren zodat de reukzin wegvalt. Neuspoliepen kunnen alleen [...]

Loopneus

Narmaal gesproken scheidt het neusslijmvlies voortdurend enig vocht af. Dit verdwijnt naar de keel. We merken daar eigenlijk weinig van. Soms echter is die afscheiding zó overvloedig dat we er last van hebben. Het vocht komt dan zowel aan de voor- als aan de achterzijde van de neus naar buiten. Het gevolg van zo’n loopneus: veel snuiten en voortdurend kuchen om de keel schoon [...]

Huig

De huig is het vlezige ‘kegeltje’ dat achter in de mond afhangt van het zachte gehemelte. Het bestaat uit spier- en bindweefsel, is bekleed met slijmvlies en gaat naar boven als we ’AAA’ zeggen. (Als de huig naar opzij beweegt, weet de dokter dat er iets mis is). Zeker is dat de huig naar boven gaat en de neusholten afsluit als we slikken. Maar [...]

Neusamandelen

De neusamandelen (adenoiäen) zijn kleine organen van een lymfklierachtig weefsel. Ze liggen hoog achter in de keel, waar neus- en keelholte bij elkaar komen. Ze werken ongeveer zoals de lymfklieren en de keelamandelen; ze filteren bacteriën uit en vernietigen die- met name bacteriën, die infecties in de luchtwegen kunnen veroorzaken. Neusamandelen blijven zich ontwikkelen tot een kind een jaar of vijf, zes is. Omstreeks het [...]

Hooikoorts

Hooikoorts

Met het begrip ‘hooikoorts’ zijn maar twee dingen mis: de aandoening wordt niet door hooi veroorzaakt en er is geen sprake van koorts. De juiste medische term is allergische rhinitis. Met deze term worden allerlei allergische aandoeningen aangeduid die met verkoudheids verschijnselen gepaard gaan.Seizoensgebonden allergische rhinitis wordt meestal veroorzaakt door het stuifmeel van bomen, grassen [...]

Neusbijholten

De neusbijholten in de schedel zijn met lucht gevulde ruimten in bepaalde schedelbeenderen. Ze verminderen het gewicht van die beenderen en geven de stem een diepere klank. Een goede zanger heeft doorgaans meer te danken aan zijn bijholten dan aan zijn stembanden. Eén paar bijholten ligt, vlak boven de wenkbrauwen, in het voorhoofdsbeen. Het grootste [...]

Primaire geuren

Geuren

Proeven hebben aangetoond dat alle kleuren zijn samengesteld uit drie primaire of basiskleuren: rood, geel en blauw. Op vergelijkbare wijze is wetenschappelijk vastgesteld dat er vier basissmaken zijn: zoet, zuur, bitter en zout. Op het gebied van de geur echter hebben vergelijkbare onderzoekingen weinig opgeleverd. Aan de ene kant zijn er onderzoekers die zeven primaire geuren menen te onderscheiden: kamferachtig, muskusachtig, bloemachtig, pepermuntachtig, etherisch, bijtend en rottend. Hun tegenstanders [...]

Neus

Bekeken met het oog van een architect is onze neus gebouwd volgens een perfect ontwerp. De buitenkant is toegesneden op haar belangrijkste taak: het in- en uitademen van lucht. Ook de positie is uitgekiend: precies boven de mond, waar het reukorgaan bruikbare neveninformatie verzamelt over het voedsel dat wordt afgetast door de smaakpapillen op de tong. Maar ook van binnen is de neus uiterst efficiënt gebouwd. [...]

Oorpijn

Oorpijn

Veel voorkomende oorzaken van oorpijn zijn een vreemd voorwerp in het uitwendige oor, een gescheurd trommelvlies of een drukkende verstandskies. De meest voorkomende oorzaak echter is middenoorontsteking, veroorzaakt door een infectie van neus en keel. Middenoorontsteking is vaak een gevolg van een kou, van griep, roodvonk, bof, mazelen of van angina. De virussen en bacteriën die bij deze aandoeningen zijn betrokken, dringen via de buis van Eustachius [...]

Muzikale doofheid

Het vermogen om kleine toon verschillen van elkaar te kunnen onderscheiden heeft weinig of niets te maken met de fysieke eigenschappen van het oor. Muzikale doofheid is daarom niet erfelijk; het is eerder een gevolg van opvoeding of omgeving. Wie niet al op jeugdige leeftijd heeft geleerd subtiele geluids verschillen te horen, zal op latere leeftijd moeite hebben zich deze vaardigheid eigen te maken.

Middenoor

Net als in de elektronica viert in het oor de miniaturisering hoogtij. Hetmiddenoor (of trommelholte) is zoklein dat het met een paar druppels water vol zou zijn. Het is echter gevuldmet lucht en bevat een versterkingssysteemvan drie met elkaar verbonden beentjes die samen niet meerruimte innemen dan een klein kopspijkertje.Die beentjes, onmisbaarvoor de mechanische overbrenging [...]

Hoornvliestransplantatie

Het gezonde hoornvlies van een pas overledene kan worden verwijderd en overgeplant op iemand wiens hoornvlies door ziekte of verwonding beschadigd is. Deze ingreep, de eerste algemeen toegepaste weefsel transplantatie, kan bogen op een reeks langdurige successen. Toch kan niet iedereen met een hoornvliesdefect ermee geholpen worden. De belangrijkste beperkingen zijn het tekort aan donors en het feit, dat het hoornvlies zeer kort na de dood van [...]

Nijnagel

Een nij- of nijdnagel, ook wel stroopnagel genoemd, is een pijnlijk kwaaltje waarbij aan een kant van een vingernagel een stukje droge huid is losgescheurd. Nijnagels kunnen een gevolg zijn van excessieve droogte, een verwonding of van een slechte manicure. Ze moeten zo dicht mogelijk bij de basis worden afgeknipt (niet lostrekken!) om infectie te [...]

Ingegroeide teennagel

Een ingegroeide teennagel kan zo pijnlijk zijn, dat zelfs de voetballer van het jaar er door verandert in een jammerende trekkebeen. De kwaal ontstaat meestal doordat de nagels te kort worden afgeknipt, met name aan de randen. Als de nagel weer gaat groeien, dringen de randen in het zachte en gevoelige nagelbed in plaats van [...]

Haarverf

Haarverf

Er zijn drie soorten haarverf. Een kleurspoeling kleurt uitsluitend de buitenkant van het haar en dringt niet door het haarvlies heen, eenvoudig omdat de moleculen daarvoor te groot zijn. Zo’n kleurspoeling verdwijnt dan ook bij het wassen van het haar. Semi-permanente haarverf heeft kleinere moleculen, die enigszins in het haar dringen. Om die reden zijn [...]

Overbeharing

Over het algemeen zijn mensen uit Zuid-Europa behaarder dan Scandinaviërs en Afrikanen, die op hun beurt weer een zwaardere haargroei hebben dan indianen en mensen van Chinese afkomst. Verschillen in beharing zijn normaal. Abnormaal zware beharing, een zeldzaam verschijnsel overigens, is meestal terug te voeren op erfelijke factoren, het gebruik van steroïden, klierafwijkingen of, bij [...]

Kaalheid

Kaalheid

Jonge mannen met dunner wordend haar denken maar liever niet na over de oorzaak van hun beginnende kaalheid; ze hebben al moeite genoeg met het verschijnsel zelf. Want al is kaalheid dan geen ziekte, ze zit veel mannen behoorlijk dwars omdat ze er onaantrekkelijker door denken te worden. De wetenschappelijke naam voor kaalheid is alopecia. [...]

Haar

Een verdwaald marsmannetje zou uit de kunstige kapsels van aardse vrouwen de conclusie kunnen trekken dat haar een essentiële rol speelt in het leven van de mens. En dat doet het ook, zij het anders dan de buitenaardse gast wellicht denkt. Mooi haar bekoort bijvoorbeeld, maar dat is nog het minste. Het beschermt het hoofd [...]

Keloïden

In zijn pogingen schade door verwonding te herstellen, maakt het lichaam soms meer nieuw weefsel dan nodig is. Er ontstaan dan littekens die aanvankelijk iets boven de huid uitsteken. De meeste slinken later weer. De zgn. keloïden doen dat niet; ze liggen iets hoger dan het omringende weefsel en zijn gladder en glanzend. Vaak zijn [...]

Kippevel

Kippenvel stelt niet veel voor. Meestal treedt het verschijnsel op bij koud weer, als onderdeel van pogingen van het lichaam de inwendige temperatuur op peil te houden. Daartoe aangezet door de koude lucht sturen zenuwuiteinden in de huid signalen naar de hypothalamus, een onderdeel van de hersens. Deze geeft de boodschap door aan kleine, gespecialiseerde [...]

Kietelen

Het gekke met kietelen is dat we het niet bij onszelfkunnen doen. Vreemd is ook de uiteenlopende psychische reactie erop. Het eerste gevoel is meestal prettig, maar soms wordt dat plezierige gevolgd door een zekere angst. De uitdrukking ‘iemand doodkietelen’ weerspiegelt iets van de mengeling van vrees en vreugde die kietelen opwekt. Hoewel van het [...]

Kunstmatige ademhaling

Er zijn verscheidene methoden om de ademhaling weer op gang te brengen nadat deze door een ongeluk, door verstikking, beklemming, hartstilstand, een overdosis medicijnen of door een elektrische schok tot stilstand is gekomen. Met kunstmatige ademhaling wordt het lichaam van de nodige zuurstof voorzien totdat het slachtoffer zelfweer begint te ademen of op een beademingsapparaat [...]

Longemfyseem

Longemfyseem is een ernstige aandoening waarbij de longblaasjes zijn vergroot of uitgerekt. Ze hebben daardoor hun elasticiteit verloren. De kwaal belemmert de uitwisseling van zuurstof en koolzuur in het bloed. Emfyseem komt het meest voor bij bejaarde mensen, bronchitis- en astmalijders, bewoners van door luchtvervuiling getroffen gebieden en bij zware rokers. Tot de verschijnselen behoren [...]

Hyperventilatie

Een van de onaangenaamste ervaringen die ons kan overkomen, is een aanval van benauwdheid die gepaard gaat met een panisch gevoel van verstikking en leidt tot een overmatig diepe en snelle ademhaling. De medische term voor deze aandoening is hyperventilatie. Hoewel slachtoffers van hyperventilatie gebrek aan lucht menen te hebben, en dieper en sneller gaan [...]

Hoesten

Hoesten is vrijwel hetzelfde als niezen, met dit verschil dat het irriterende materiaal zich lager in het ademhalingssysteem bevindt: in strottehoofd, luchtpijp of bronchiën. Hoestklachten van langer dan twee weken moeten serieus worden genomen omdat dan stembanden, bronchiën en zelfs longen beschadigd kunnen raken. Hevig hoesten kan zelfs ribben breken of de buikspieren zo zwaar [...]

Niezen

Niezen wordt meestal veroorzaakt door stof, stuifmeel of andere irriterende deeltjes die zich nestelen in het gevoelige neusslijmvlies. Rijk voorzien van zenuwen reageert dit met signalen naar het ademhalingscentrum aan de onderzijde van de hersenen. Dat zendt ze vrijwel onmiddellijk door naar de spieren die betrokken zijn bij de ademhaling. Het slachtoffer wordt daardoor eerst [...]

De hik

De hik is een tweeledig verschijnsel. In de eerste plaats trekt het middenrif zich, buiten de wil van de bikker, onverhoeds samen door prikkeling van de zenuwen die het besturen. Deze prikkeling kan ontstaan door te haastig eten of door andere oorzaken. Als vervolgens lucht wordt ingeademd, slaat de ruimte tussen de stembanden achter in [...]

Middenrif

De longen bevinden zich in een soort kooi, de borstkas, waarvan de ribben de zijwanden vormen en het middenrif de onderzijde. Tijdens de ademhaling beweegt het middenrif, een naar boven gewelfde, koepelvormige spier, zich naar beneden en wordt daardoor afgeplat. Tegelijkertijd trekken de spieren die aan de ribben zijn bevestigd zich samen, waardoor de ribben [...]

Lymfoom

Een lymfoom is een gezwollen lymfklier. Meestal gaat het om een onschuldig verschijnsel maar soms kan het een kwaadaardig gezwel zijn. Een vroege aanwijzing voor een kwaadaardig lymfoom is een permanent gezwollen lymfknoop, die geen pijn doet. Om zekerheid te krijgen is doorgaans een bloed- en weefselonderzoek nodig. Is er inderdaad sprake van kwaadaardigheid, dan [...]

Milt

De milt is het grootste onderdeel van het lymfstelsel. Hij is ongeveer even groot als het hart en ligt links achter de maag. Het is een sponsachtig orgaan dat ongeveer 1 I bloed kan bevatten. Bovendien produceert hij witte bloedlichaampjes. Daarnaast haalt de milt oude en versleten rode bloedlichaampjes uit het bloed en onttrekt er [...]

Lymfstelsel

Velen hebben nooit van het lymfstelsel gehoord; het is echter onmisbaar voor ons functioneren. Het is nauw verbonden met de bloedsomloop en heeft verschillende, belangrijke taken. Het neemt een prominente plaats in onder de verdedigingsmechanismen van het lichaam. Zo filtert het ziektekiemen uit, produceert bepaalde witte bloedlichaampjes en maakt antistoffen. Ook is het essentieel bij [...]

Normale bloeddruk

Zoals met veel metingen aan het lichaam is ook bij bloeddrukmetingen het woord normaal eigenlijk niet bruikbaar. Ook bloeddruk is een individuele zaak. Door de bank genomen echter hebben jonge gezonde volwassenen een bloeddruk van 115-120 (bovendruk) over 75-80 (onderdruk). Bij pasgeborenen ligt de bovendruk tussen 20 en 60. Naarmate men ouder wordt, neemt de [...]

Polsslag

Het kloppen van de pols en van andere plekken waar zich een grote slagader bevindt, is een drukgolf die door het gehele slagaderlijk stelsel gaat als er bij iedere hartslag bloed wordt ingepompt. Het hart van een gezonde volwassene klopt gemiddeld 72 keer per minuut, maar alle getallen tussen 60 en 100 zijn normaal. Lichamelijke [...]

Hormonen

Op de vraag welke de twee belangrijkste stuursystemen van het lichaam zijn, weet vrijwel iedereen de helft van het antwoord: het zenuwstelsel. Dat de andere helft vaak uitblijft, is niet zo vreemd. Veel mensen hebben nooit gehoord van het hormoonstelsel: het systeem van kleine, vaak vreemd gevormde klieren in uiteenlopende delen van het lichaam. Zenuw- [...]

Pijnklinieken

Wie een acute pijn ondergaat, voelt zich allerberoerdst maar weet dat de pijn niet zal blijven. De arts is meestal in staat haar te verlichten en de oorzaak weg te nemen. Met chronische pijnen (die elk deel van het lichaam kunnen teisteren) is het heel anders. De oorzaak is vaak niet vast te stellen, en [...]

Lokale verdoving

Honderden jaren geleden kwamen Arabische artsen op het denkbeeld de arm van een patiënt te verdoven door het lichaamsdeel te verpakken in sneeuw. En voordat chemische pijnstillers waren ontwikkeld, wisten chirurgen op het slagveld het been van een zwaargewonde enigszins gevoelloos te maken door krachtig op bepaalde zenuwbanen te drukken. Het effect is eigenlijk bij [...]

Pijndrempel

De een stoot een teen en loopt fluitend verder, een ander schreeuwt het uit en loopt nog een kwartier te hinken. Er zijn twee mogelijke redenen voor dit verschil in pijnervaring: de pijndrempel van de een ligt hoger dan van de ander, of de een kan meer pijn verdragen dan de ander. De pijndrempel wordt [...]

Intelligentie

Vrijwel ieder is ervan overtuigd intelligentie meteen te kunnen herkennen maar wat het nu precies is, valt nauwelijks te verklaren. Ook psychologen zijn nooit tot een algemeen aanvaarde definitie gekomen. Vaagheid is bij voorbeeld troef in twee bekende en kenmerkende meningen. De eerste is afkomstig van de Franse psycholoog Alfred Binet, die de basis legde [...]

Hersendood

De fundementeelste vraag en heftig bediscussieerde vraag waarmee artsen, rechtsgeleerden, filosofeb, theologen en eigenlijk ieder ander mens zicg geconfronteerd ziet: wat is ‘dood zijn’en hoe is vast et stellen dat de dood is ingetreden? Eeuwenlang werd aangenomen dat iemand was gestorven wanneer het hart niet meer werkte en de ademhaling was opgehouden. Vervolgens werd ontdekt [...]

Hersengolven

In 1929 annonceerde de Duitse psycholoog Hans Berger dat hij in de hersenen stroompjes had waargenomen. Andere wetenschapers weigerden hem te geloven. Enige jaren later echter, in 1932, kreeg de Britse fysioloog Edgar Adrian de Nobelprijs nadat hij met een indrukwekkende demonstratie het bestaan van deze hersenstroompjes had bewezen. Evenals het hart produceren de hersenen [...]

Hypochondrie

Kort na het begin van hun studie krijgen sommige medische studenten tijdelijk last van een verschijnsel dat hypochondrie wordt genoemd: een steed sterkere overtuiging te lijden aan kwalen, die zojuist op college aan de orde zijn gekomen. Allemaal inbeelding – maar de student weet zeker allerlei symptomen te hebben en is er volstrekt van overtuigd [...]

Kanker van de galwegen

Kanker van de galwegen of de galblaas is een bijzonder ernstige aandoening, die gelukkig niet zo vaak voorkomt. De ziekte komt het meest voor bij mensen tussen de 50 en 70 jaar. De verschijnselen treden heel geleidelijk op, wat een van de oorzaken is waardoor de ziekte meestal te laat wordt ontdekt. De ziekte begint [...]

Ontsteking van de galwegen (cholangitis)

Als complicatie van galstenen of een galblaasontsteking kan er een ontsteking van de galwegen optreden. De galwegen komen dan vol te zitten met ontsekingsmateriaal en raken verstopt, voorzover ze dat al niet waren. Soms breidt de infectie zich uit en wordt ook de lever aangetast. Er kunnen abcesjes in de lever ontstaan. In een later [...]

Ontstekingen van de galblaas

Ontstekingen van de galblaas worden onderscheiden in de acute galblaasontsteking en de chronische galblaasonsteking. Beide ziektebeelden komen in veruit de meeste gevallen voor bij mensen met galstenen. Galblaasontsteking kan zeker optreden zonder aanwezigheid van galstenen maar dit is zeldzaam.

Lever insufficientie

Vele leverziekten kunnen de lever zo ernstig beschadigen, dat dit orgaan zijn vele functies op den duur niet meer kan vervullen. Men spreekt dan van lever-insufficientie. Meestal is leverfalen een uitvloeisel van levercirrose, maar ook wel door ernstige leverontsteking en vooral giftige stoffen. Leverfalen treedt pas op als de lever zeer ernstig is beschadigd. Dit [...]

Necrose

Necrose is het laatste stadium van de celdood. Het is de altijd de laatste fase van oncose en kan soms ook bij apoptose voorkomen. Necrose is meestal erg gevaarlijk voor de omliggende cellen omdat doordat de celinhoud niet meteen verwijderd wordt deze makkelijke omliggende cellen kan aantasten. Eerst zwelt de cel en daarna barst de cel open [...]

Poliepen van de dikke darm en het rectum

In feite zijn poliepen geen echte gezwellen in de zin van tumoren. Poliepen zijn uitgegroeide slijmvliesdeeltjes die met een steeltje vastzitten aan de ‘ondergrond’. Het is een erfelijke aandoening: als een van de ouders het heeft, is de kans 40% dat een van de kinderen ook poliepen krijgt. De aandoening ontstaat tussen het 10e en [...]

Kankerachtig gezwel in de darm

Een kankerachtig (carcinoid) gezwel aan de darmen bestaan uit bepaalde cellen van het darmstelsel, de zogenoemde enterochroomaffienne cellen. Deze cellen vormen de stof serotonine, die verantwoordelijk is voor het optreden van bepaalde verschijnselen. Het gezwel kan voorkomen in het hele darmkanaal, soms in de blinde darm. Het gezwel is meestal klein, mar geeft snel uitzaaiingen [...]

Kankergezwellen aan de maag

De meest voorkomende gezwellen in het spijsverteringskanaal zijn kankergezwellen aan de maag (maagcarcinoom) en aan de dikke darm (coloncarcinoom). Deze aandoeningen komen tweemaal zoveel voor bij mannen als bij vrouwen. In het bijzonder mannen boven de 40 jaar maken deel uit van de risicogroep, die vooral bestaat uit mensen bij wie er een zoutzuurtekort isof [...]

Mechanische ileus

Mechanische ileus wordt in de dunne darm meestal veroorzaakt door: Het inslikken van (grote) vreemde voorwerpen of grote dan wel verstoppende onverteerbare voedselbrokken, die de darm afsluiten. Bekend is de sinaasappel-ileus, die ontstaat door het eten van sinaasappels na een maagoperatie. Ook grote galstenen die in de darm terechtkomen, kunnen een stagnatie veroorzaken die tot [...]

Paratyfus

Paratyfus wordt ingedeeld in de groepen A, B, C en D. Paratyfus A en C komen in ons land zelden voor. De verschijnselen lijken op die van buiktyfus, maar in een lichtere vorm. Paratyfus B komt in ons land wel vaak voor. De ziekte begint plotseling met temperatuurverhoging, koude rillingen, braken en diarree. Na enkele [...]

Lintworminfecties

Er zijn een zestal soorten lintwormen die de mens kunnen besmetten: Taenio saginata – runderlintworm Taenia solium – varkenslintworm Diphyllobothrium latum – brede lintworm Diphyllobothrium canum – hondenlintworm Hymenolepis nana – dwerglintworm Hymenolepis diminuta – knaagdierlintworm De grote lintwormen kunnen een lengte hebben van 3 tot 5 meter. Ze bestaan uit een kop met zuignappen, [...]

Longabces

Een longontsteking kan uiteindelijk leiden tot een longabces, een met pus gevulde ruimte in de longen. Deze pus bestaat uit dood longweefsel, dode bacterien en zéér veel dode witte bloedlichaampjes. Een lonabces kan behalve door longontsteking ook worden veroorzaakt doodat er geinfecteerd materiaal in de longen komt, door afsluiting van een luchtwegvertakking (bronchus) of een [...]

Ontsteking van de neusamandel (adenoiditis)

De neusamandel (adenoid) zit in de neusholte/keelholte, op de plaats van de uitmondingen van de buizen van eustachius (die naar het middenoor lopen). Een opmerkelijk feit is dat zowel de neusamandel als de keelamandelen na het vierde jaar slinken. De oorzaak hiervan is onbekend. De neusamandel kan ontstoken raken door bacterien, waardoor de neusamandel opzwelt. [...]

Ontsteking van het strottehoofd (laryngitis)

Acute laryngitis, dus een plotseling optredende ontsteking van het slijmvlies van het strottehoofd (larynx), het gebied van de stembanden, ontstaat door infectie met virussen en/of bacterien (Sterptococcen). Ook door het inademen van bepaalde prikkelende stoffen, bijvoorbeeld op het werk, kan het strottehoofd ontstoken raken. Het voornaamste verschijnsel is heesheid, eventuele gepaard gaand met pijn en [...]

Harttransplantatie

Bij een harttransplantatie wordt het hele hart (of een groot gedeelte ervan) vervangen door een ander hart. De operatie op zichzelf levert geen problemen op. Het lichaam reageert echter op de transplantatie, omdat het vervangende hart een ‘vreemd voorwerp’is, dat het lichaam zal trachten af te stoten. Daarom worden dergelijke operaties niet als ‘routine’ uitgevoerd.

Open hartoperatie

Bij een open-hartoperatie wordt een hart-long-machine gebruikt. Het (zuurstofarme) bloed uit de onderste en bovenste holle ader wordt opgevangen en naar de hart-long-machine gevoerd. Daar wordt het van zuurstof voorzien en daarna wordt het (zuurstofrijk) naar de grote lichaamsslagader of aorta gevoerd en vandaar naar het lichaam. Door de hart-long-machine wordt zuurstof geperst. Verder bevat [...]

Longembolie

De meest voorkomende vorm van embolie is longembolie. De embolus is vrijwel altijd een losgeschoten (deel van een) thrombus uit een beenader. Dit bloedstolsel komt dan via het rechterdeel van het hart in de bloedvaten van de longen. Vooral zieke, bedlegerige, oude mensen hebben een grote kans op longembolie. Vaak is het de uiteindelijke doodsoorzaak. [...]

Ontstekingen van de slagaderen

Een ontsteking van een slagader (arterie) wordt aangeduid als arteriitis, meervouw: arteriitiden. Een ontsteking aan de bloedvaten in het algemeen (angia) wordt aangeduid als angiitis, meervouw: angiitiden. Veel ontstekingen van de slagaderen zijn het gevolg van een zogenoemde systeemziekte: een ziekte die vele weefsels/organen tegelijkertijd aantast, waaronder ook de slagaderen.

Hartkloppingen

Normaal voelen we ons hart nauwelijk kloppen. Als we ineens de hartslagen nadrukkelijk voelen en horen, noemen we dat hartkloppingen. Meestal is dit heel onschuldig. Bij jonge mensen ligt de oorzaak vaak buiten het hart. Bij oudere mensen kan het wijzen op een hartaandoening. De oorzaak van hartkloppingen kan zijn, dat de borstwand meer gespannen [...]

Injecties

injectiespuit

Niet elk geneesmiddel kan worden toegediend via de mond, omdat het vanuit het maagdarmkanaal niet wordt opgenomen of omdat het in de maag en/of darmen onwerkzaam wordt gemaakt door de inwerking van spijsverteringsenzymen. Het zal dan moeten worden ingespoten. Andere redenen om een geneesmiddel per injectie toe te dienen kunnen zijn, dat een snelle werking [...]

Klysma’s

Ziekten van de dikke darm kunnen soms plaatselijk worden behandeld met klysma’s. Een klysma is een oplossing van een of meerdere geneesmiddelen in water die is bestemd voor toediening in de endeldarm. De vloeistof wordt – met behulp van een speciale knijpfles – via de anus in het inderste deel van de dikke darm gebracht.

Oordruppels (otoguttae)

Oordruppels worden gebruikt voor toediening van geneesmiddelen in de gehoorgang. Soms gaat het om olie voor het weken van een prop oorwas of om het losmaken van zo’n prop met ‘bruisdruppels’ (waterstofperoxide), vaak om plaatselijke toediening van een pijnstiller bij acute middenoorontsteking of om geneesmiddelen tegen ontsteking en infectie van de uitwendige gehoorgang. Voor plaatselijke [...]

Neusdruppels

Neusdruppels worden gebrukt voor toediening van geneesmiddelen in de neus. Meestal gaat het om geneesmiddelen die een verstopte neus of de buis van Eustachius (dit is een buis die het middenoor met de neusholte verbindt) weer doorgankelijk maken bij een verkoudheid respectievelijk middenoorontsteking. In zeldzame gevallen wordt deze toedieningsvorm gekozen voor stoffen die slechts in [...]

Oogzalven

Oogzalven bevatten het geneesmiddel in een voor het oog geschikte zalfbasis die ongeveer bij lichaamstemperatuur al gemakkelijk smelt. Deze zalven worden in kleine tubes met een spits uiteinde afgeleverd om toediening van kleine hoeveelheden mogelijk te maken. Bij het gebruik van oogzalf wordt een sliertje zalf gelegd in het ‘gootje’ dat ontstaat door het omlaag [...]

Oogdruppels (oculoguttae)

Oogdruppels

Oogdruppels worden gebruikt voor toediening van geneesmiddelen in het oog. Aan oogdruppels worden hoge eisen gesteld: ze moeten bijvoorbeeld steriel zijn en bepaalde stoffen bevatten om besmetting tijdens het gebruik tegen te gaan. Verder moet de zuurgraad goed zijn en mogen er geen stofjes en dergelijke in voorkomen. Het oog is immers een uiterst gevoelig [...]

Keelontsteking (pharyngitis)

Keelontsteking is een ontsteking van het slijmvlies van de achterwand van de keelholte (pharynx). De ontsteking wordt veroorzaakt door een virus en/of een bacterie (Streptococcen). Vaak gaat keelontsteking samen met een infectie van de neus, de bijholten of de amandelen. De keel voelt schraal en pijnlijk aan en het slijmvlies van de keel is rood [...]

Harttransplantatie

Bij een harttransplantatie wordt het hele hart (of een groot gedeelte ervan) vervangen door een ander hart. De operatie op zichzelf levert geen problemen op. Het lichaam reageert echter op de transplantatie, omdat het vervangende hart een ‘vreemd voorwerp’ is, dat het lichaam zal trachten af te stoten. Daarom worden dergelijke operatie niet als ‘routine’ [...]

Open-hartoperatie

Bij een open-hartoperatie wodt een hart-long machine gebruikt. Het (zuurstofarme) bloed uit de onderste en bovenste holle ader wordt opgevangen en naar de hart-long machine gevoerd. Daar wordt het van zuurstof voorzien en daarna wordt het (zuurstofrijk) naar de grote lichaamsslagader of aorta gevoerd en vandaar naar het lichaam. Door de hart-long-machine wordt zuurstof geperst. [...]

Ontsteking van de slagaderen

Een ontsteking van een slagader (arterie) wordt aangeduid als arteriitis, meervoud: arteriitiden. Een ontsteking aan de bloedvaten in het algemeen (angia) wordt aangeduide als angiitis, meervoud: angiitiden. Veel onstekingen van de slagaderen zijn het gevolg van een zogenoemde systeemziekte: een ziekte die vele weefsels/organen tegelijkertijd aantast, waaronder ook de slagaderen.

Medicijnpaspoort

Medicijnpaspoort

Een medicijn paspoort is een officieel reisdocument waarin staat welke werkzame stoffen uw medicijnen bevatten. Mocht u in het buitenland dan medische hulp nodig hebben dan weten de apothekers en doktoren precies wat u gebruikt. Een geneesmiddelenpaspoort kunt u bij de apotheek halen.

Hypermobiliteit

Hypermobiliteit ook wel hyperlaxiteit genoemd, wil zeggen dat de gewrichten beweeglijker en soepeler zijn dan bij andere mensen. Dit komt doordat de gewrichtsbanden erg elastisch en rekbaar zijn, bij belasting spannen de gewrichtsbanden zich niet, maar rekken juist wat mee. Hierdoor kunnen de gewrichten verder dan gewoonlijk bewegen en dikwijls overstrekken.  Hypermobliteit is een genetisch bepaalde [...]

Nekkramp

Zie voor meer informatie over nekkramp het artikel hersenvliesontsteking.

Hersenvliesontsteking

Hersenvliesontsteking ook wel meningitis of nekkramp genoemd is een infectie die op elke leeftijd kan voorkomen. Er zijn twee soorten hersenvliesontsteking, de ene wordt veroorzaakt door virussen en de andere wordt veroorzaakt door bacteriën. Hersenvliesontsteking die door bacteriën veroorzaakt wordt, is het gevaarlijkst. De bacteriële vorm van hersenvliesontsteking wordt ook wel nekkramp genoemd. De bacteriën [...]

Hartcyclus

Het bloed dat de rechterzijde van het hart binnenstroomt, is afkomstig van de weefsels en wordt aangevoerd door de aders. De ontvangstkamer is de rechterboezem. Deze boezem is ook een lagedruk-pomp, die het bloed de rechterkamer instuwt via een drieslippige klep. De rechter kamer heeft een dikkere en stevigere wand dan de rechterboezem. De rechterkamer [...]

Hart

Hart

Generaties lang hebben dichters het menselijke hart met een hele reeks bijzondere eigenschappen omgeven. Toch is de zuivere waarheid een stuk eenvoudiger: het hart is een pomp – niet meer en niet minder. Het is echter wel een bijzondere pomp. Elke minuut slaat het hart ongeveer eenmaal per seconde en bij inspanning aanzienlijk meer. Het [...]

Miliaria rubra

Zie warmtebultjes voor meer informatie

Hyperactiviteit bij kinderen

Hyperactiviteit of extreme overactiviteit is geen diagnose of aparte stoornis. Het is een vorm van gedrag die gepaard gaat met andere verschijnselen van een concentratiestoornis. De mate van lichamelijke activiteit loopt bij kinderen gewoonlijk nogal uiteen. Sommigen zijn veel actiever dan anderen en jongens zijn soms actiever dan meisjes. In het algemeen zijn jonge kinderen [...]

Longarts

De longarts behandelt mensen met ziekten van de lagere luchtwegen en de longen. De hogere luchtwegen vallen onder het vakgebied van de KNO-arts.

Internist

De interne geneeskunde richt zich in principe op alle inwendige organen. Vroeger behoorden ook de cardiologie (hartziekten), de pulmonologie (longziekten), de gastro-enterologie (maagdarmziekten) en de reumatologie (gewrichtsziekten) tot dit specialisme. Dit zijn aparte vakgebieden geworden, zij het dat de gastro-enterologie nog steeds ook door veel internisten wordt bedreven. De interne geneeskunde omvat tegenwoordig endocrinologie (stofwisselingsziekten), [...]

Ooglaserbehandeling

Een ooglaser behandeling is prima geschikt voor mensen die goed zicht willen hebben zonder het te hoeven dragen van een bril of lenzen. Voor bijna elke oogafwijking is er wel een geschikte ooglaser behandeling te vinden. Bij een ooglaser behandeling worden correcties van refractieve afwijkingen uitgevoerd. De meeste mensen laten een ooglaser behandeling uitvoeren omdat [...]

Oogdrukmeting

Een oogdrukmeting is een methode waarbij de oogdruk uitwendig met een apparaatje op het hoornvlies wordt gemeten. Hoge oogdruk heeft niets te maken met hoge bloeddruk.

Laryngoscopie

Bij een laryngoscopie bekijkt de KNO-arts het onderste gedeelte van de keel tot aan het strottenhoofd en de stembanden. Soms kijkt hij ook nog net onder de stembanden boven in de luchtpijp. De indirecte laryngoscopie is een relatief eenvoudige methode waarbij de arts via een spiegeltje achter in de keel naar beneden kijkt. Een alternatief [...]

Nasendoscopie

Een nasendoscopie is een onderzoek waarbij de KNO-arts met een buis via het neusgat de binnenkant van de neusholten bekijkt. Het instrument dat hij hiervoor gebruikt (de nasendoscoop), bestaat uit een starre of flexibele glasvezelkabel. Aan het begin zit een lichtbron. Het licht wordt door de glasvezelkabel voortgeleid en verlicht de binnenzijde van de neus. [...]

KNO-arts

KNO staat voor keel-, neus- en oorheelkunde. De KNO-arts behandelt alle aandoeningen die in dit gebied liggen.

Huidbiopsie

Bij een huidbiopsie wordt een stukje huid afgenomen voor onderzoek. De patholoog bekijkt het biopt onder de microscoop (zie cel- en weefselonderzoek). De dermatoloog kan de meeste huidaandoeningen herkennen zonder verder onderzoek. Toch is het bij sommige huidaandoeningen nodig dat de diagnose door de patholoog wordt bevestigd. Dit is zeker het geval bij huidkanker, maar [...]

Lumbaalpunctie

Een lumbaalpunctie is een ruggenprik. Hersenen en ruggenmerg worden omspoeld door een vloeistof die bijeen wordt gehouden door een vlies. Het vocht rond het ruggenmerg is dus hetzelfde als het hersenvocht (liquor cerebrospinalis). Onder aan het ruggenmerg is het vlies vrij wijd en vormt zo een zak gevuld met vloeistof. Een neuroloog prikt met een [...]

MRI-onderzoek

Ook met magnetic resonance imaging (MRI-onderzoek) kunnen afbeeldingen van inwendige lichaamsdelen worden gemaakt. Dit gebeurt niet met röntgenstralen maar met magneetvelden. MRI-afbeeldingen ontstaan door de magneetveldjes rond de waterstofatomen in het lichaam met een krachtige magneet in één richting te laten wijzen. De bewegingen van de atomen worden met behulp van een computer als beeld [...]

Prenataal onderzoek

Prenataal onderzoek is onderzoek dat tijdens de zwangerschap wordt uitgevoerd naar eventuele aangeboren afwijkingen bij uw kind. Er zijn verschillende mogelijkheden voor prenatale diagnostiek. Bij een echografie wordt met behulp van geluidsgolven de baby op een beeldscherm zichtbaar gemaakt. Bij een vlokkentest wordt als het ware een stukje genomen uit het weefsel dat de moederkoek [...]

Laparoscopie

Een laparoscopie is een onderzoek waarbij de arts met een starre buis in de buikholte kijkt en zo nodig een ingreep uitvoert. Het instrument dat hij hiervoor gebruikt, bestaat uit een holle metalen buis met daarin een glasvezelkabel. Aan het begin zit een lichtbron. Het licht wordt door de glasvezelkabel voortgeleid en verlicht de binnenzijde [...]

Hysteroscopie

Een hysteroscopie is een onderzoek waarbij de gynaecoloog met een buis via de vagina en de baarmoederhals in de baarmoeder kijkt. Het instrument dat hij hiervoor gebruikt (de hysteroscoop) bestaat uit een starre of flexibele glasvezelkabel. Aan het begin zit een lichtbron. Het licht wordt door de glasvezelkabel voortgeleid en verlicht de binnenzijde van de [...]

Mammografie

Bij een mammografie wordt de weefselstructuur van de borsten zichtbaar gemaakt met behulp van röntgenstralen. Röntgenstralen zijn elektromagnetische stralen afkomstig uit een buis met gloeistroom. Ze hebben dezelfde voortgeleidingssnelheid als het licht, maar zijn onzichtbaar. Omdat de stralen een kortere golflengte en daardoor een hoger energetisch vermogen hebben, gaan ze door het menselijke lichaam heen. [...]

Prostaatbiopsie

Bij een prostaatbiopsie wordt met een holle naad een pijpje weefsel van ongeveer 1,5 cm lang en 1 mm doorsnee uit de prostaatklier van de man genomen. In het laboratorium bekijkt de patholoog het weefselmonster onder de microscoop om te zien of er aanwijzingen zijn voor kanker.

Intraveneuze pyelografie (IVP)

Een intraveneuze pyelografie (IVP) is een röntgenonderzoek van de nieren en de urinewegen. Röntgenstralen zijn elektromagnetische stralen afkomstig uit een buis met gloeistroom. Ze hebben dezelfde voortgeleidingssnelheid als het licht, maar zijn onzichtbaar. Omdat de stralen een kortere golflengte en daardoor een hoger energetisch vermogen hebben, gaan ze door het menselijke lichaam heen. Afhankelijk van [...]

Nierarteriografie

Nierarteriografie is een röntgenonderzoek van de bloedvaten van de nier. Röntgenstralen zijn elektromagnetische stralen afkomstig uit een buis met gloeistroom. Ze hebben dezelfde voortgeleidingssnelheid als het licht, maar zijn onzichtbaar. Omdat de stralen een kortere golflengte en daardoor een hoger energetisch vermogen hebben, gaan ze door het menselijke lichaam heen. Afhankelijk van de aard en [...]

Longfunctieonderzoek

Met een longfunctieonderzoek wordt de in- en uitademing gemeten. Er kunnen gegevens worden verkregen over de hoeveelheid geademde lucht, de snelheid waarmee u ademt en de hoeveelheid zuurstof die u verbruikt. Ook is te meten hoeveel rek er in de longen zit.

Holteronderzoek

Een holteronderzoek is de opname van een elektrocardiogram (ECG) op een cassettebandje over een langere periode, in het algemeen 24 of 48 uur.

Hartperfusiescintigrafie

Bij hartperfusiescintigrafie wordt de doorbloeding van de hartspier in beeld gebracht door middel van de inspuiting van een licht radioactieve stof. De meest gebruikte stoffen zijn 201 thallium en 99m technetium. Na inspuiting in een ader komt de stof via de bloedbaan overal in het lichaam terecht, in het bijzonder in de hartspier. Van daaruit [...]

Hartkatheterisatie

Een hartkatheterisatie is een onderzoek waarbij een enkele millimeters dikke slang via de bloedvaten wordt opgeschoven naar het hart. Door ter plaatse de druk te meten, kan de functie van het hart worden bepaald. Meestal wordt bij een hartkatheterisatie ook röntgenonderzoek gedaan naar de kransslagaderen, de bloedvaten die het hart zelf van bloed voorzien. Dit [...]

Lymfeklierpunctie en -biopsie

Bij een lymfeklierpunctie wordt met een dunne injectienaald in een lymfeklier geprikt en materiaal opgezogen. Van dit punctaat kan een kweek worden ingezet of een uitstrijkpreparaat worden gemaakt, dat de patholoog in het laboratorium nakijkt onder de microscoop. Bij een lymfeklierbiopsie wordt met een dikke injectienaald in een lymfeklier geprikt, om een pijpje vast weefsel [...]

HIV-test

Een HIV-test is een laboratoriumtest waarmee in het bloed kan worden aangetoond of u wel of niet met HIV bent besmet. Er bestaan verscheidene laboratoriumtesten met een verschillende gevoeligheid en betekenis. De ziekte AIDS (acquired immune deficiency syndrome) wordt veroorzaakt door het HIV (human immunedeficiency virus). Wie met dit virus besmet raakt, heeft meestal in [...]

Microbiologisch onderzoek

Microbiologisch onderzoek omvat al het laboratoriumonderzoek dat gericht is op het identificeren van de verwekker (bacterie, virus, schimmel en dergelijke) van een ziekte. Het afgenomen materiaal wordt op kweek gezet, of direct gekleurd en onder de microscoop bekeken. Een bacteriële verwekker kan zo vaak al direct worden herkend. Soms lukt dat ook met een virus. [...]

MRI-onderzoek

Bij een MRI-onderzoek worden net als bij de röntgendiagnostiek en de CT-scan afbeeldingen gemaakt van inwendige organen. Alleen wordt bij MRI-onderzoek geen gebruik gemaakt van röntgenstralen of andersoortige radioactieve stralen, maar van magneetvelden. De afkorting MRI staat voor ‘magnetic resonance imaging’. Andere benamingen voor dezelfde techniek zijn ‘kernspintomografie’ en ‘nuclear magnetic resonance (NMR)’. MRI-afbeeldingen ontstaan [...]

Lichamelijk onderzoek

Het lichamelijk onderzoek vormt samen met de anamnese de basis van al het diagnostisch onderzoek. Het verschaft veel gegevens over de grootte, de vorm en de ligging van organen en levert daarmee een belangrijke bijdrage aan de verklaring van allerlei klachten en verschijnselen. Het lichamelijk onderzoek kan, net als de anamnese, meer of minder uitgebreid [...]

Overgewicht

Overgewicht

Wanneer ben je eigenlijk (te) zwaar? Daarop is niet één enkel antwoord mogelijk. Voor iedere persoon heeft het begrip ‘te dik’ een andere betekenis. Iedereen heeft zo zijn eigen maatstaven, die ons voor een deel worden opgedrongen, bijvoorbeeld door het ‘slankheidsideaal’ dat ons vele malen per dag via de media wordt voorgespiegeld. Het beïnvloedt wel [...]

Koorts

Koorts

De normale temperatuur van ons lichaam ligt tussen 36,5 en 37,5 C. De lichaamstemperatuur kan op verschillende plaatsen gemeten worden: in de anus, in het oor, onder de oksel en onder de tong. De meest betrouwbare methode is de thermometer 1 cm in de anus te steken en, afhankelijk van de gebruikte thermometer, één minuut [...]

Koliekpijn

Krampen (spasmen) in en rondom holle organen veroorzaken koliekpijn. Die holle organen zijn in de regel de galblaas en de nieren. De spasmen ontstaan doordat een niersteen of een galsteen vastloopt in de urinebuis of in de galbuis. De prikkeling die het steentje geeft, veroorzaakt onder andere een samentrekking van de buis. De druk neemt [...]

Ontsteking van de oogleden

Een ontsteking van de oogleden heet in de medische wereld blepharitis. De belangrijkste kenmerken zijn roodheid, zwelling en korstvorming van de ooglidranden. De ontsteking gaat vaak gepaard met klachten van branderige, geïrriteerde ooglidranden en soms voelt het alsof er een stofje of iets dergelijks in het oog zit. Een ontsteking van de oogleden kan het [...]

Ontstoken ogen door een virusinfectie

Virussen kunnen een ontsteking van de ogen veroorzaken. Vaak is dan het bindvlies aangedaan. De besmetting wordt in de meeste gevallen veroorzaakt door een onschuldig adenovirus, een verkoudheidsvirus. Soms kan dit virus een hevige reactie teweegbrengen. Naast de oogklachten heeft u dan ook vaak last van keelpijn, koorts en opgezette klieren bij het oor. Ook [...]

Ontstoken oog door een bacterie-infectie

Bacteriën kunnen een ontsteking van de ogen veroorzaken. In de meeste gevallen gaat het om het bindvlies van het oog. Besmetting van andere delen van het oog, bijvoorbeeld het hoornvlies, is veel zeldzamer, maar ook ernstiger. Bij een besmetting van het bindvlies is het gezichtsvermogen niet verminderd, heeft u geen of weinig pijn en doet [...]

Middenoorontsteking

Een middenoorontsteking is een infectie van het oor in het gebied achter het trommelvlies. Het trommelvlies vormt de scheiding tussen de uitwendige gehoorgang en het middenoor. Via de buis van Eustachius, die de verbinding vormt tussen de keelholte en het middenoor, kunnen virussen en bacteriën in het middenoor terechtkomen en daar ontsteking en zwelling veroorzaken. [...]

Pijn

Pijn is het signaal dat er ergens iets mis is in ons lichaam. Pijn, vooral acute pijn, treedt op bij irritatie van een bepaald lichaamsdeel, bij beschadiging of bij ziekte. Via een dicht netwerk van zenuwen in ons zenuwstelsel worden de pijnprikkels van de plaats waar het mis is, naar de hersenen geleid. Als u [...]

Neusverkoudheid

Als u verkouden bent, heeft u vaak last van een loopneus en/of van een verstopte neus. In het begin van de verkoudheid is het vocht helder en waterig, maar later wordt het een dikker slijm. De verkoudheid is het gevolg van een virus dat een ontsteking van het slijmvlies van de neus veroorzaakt. Het slijmvlies [...]

Keelpijn

Keelpijn is een veelvoorkomende klacht. De pijn kan het gevolg zijn van irritatie door sigarettenrook, overmatig gebruik van sterke alcoholische dranken, verkeerd stemgebruik of het inademen van vervuilde lucht. De belangrijkste oorzaak is een ontsteking door een infectie. Ongeveer 70% van de keelontstekingen wordt veroorzaakt door een (verkoudheids)virus; de overige ontstekingen zijn het gevolg van [...]

Jeuk

Jeuk kennen we allemaal als een onaangenaam gevoel, dat we proberen weg te krijgen door te wrijven of te krabben. Jeuk is een reactie van ons lichaam op iets wat zich daarbinnen of op de huid afspeelt. Op de huid en slijmvliezen kan jeuk bijvoorbeeld worden veroorzaakt door een infectie, een insectenbeet, eczeem , netelroos [...]

Koortslip

Een koortslip, ofwel herpes labialis, noemen we ook wel koortsuitslag. U herkent een koortslip aan blaasjes op of rond de lippen. Deze blaasjes zijn vaak pijnlijk en gaan na enkele dagen over in zweertjes die bedekt zijn met een korstje. Koortsuitslag wordt veroorzaakt door een virus (het herpes-simplexvirus). Na besmetting, bijvoorbeeld door zoenen, blijft het [...]

Krentenbaard

Krentenbaard, ofwel impetigo, is een zeer besmettelijke, oppervlakkige infectie van de huid. De veroorzaker is een bacterie. Krentenbaard komt vooral voor bij kinderen jonger dan 7 jaar (vooral in de leeftijd van 4 en 5 jaar, maar ook baby’s kunnen er last van hebben). Bij deze infectie ziet u vooral blaasjes en puistjes die vrij [...]

Luisinfectie

Als we het over een luisinfectie hebben, gaat het vaak over besmetting met hoofdluis. Besmetting met hoofdluis is een veelvoorkomend probleem en betekent niet dat u uzelf of uw kind niet goed verzorgt. Integendeel, luizen houden van schone, gewassen hoofden en laten zich door een gewone shampoo niet verwijderen. Luizen gaan over op een ander [...]

Likdoorns

Een likdoorn is een verdikking van eelt, in de vorm van een ronde bult. Het eelt dringt als een wig de huid in en kan als een harde pit op het bot drukken. Dat doet pijn. Een likdoorn komt bijna alleen maar op de voeten voor, vaak op uitstekende botdelen. Likdoorns ontstaan meestal door slecht [...]

Psoriasis

Psoriasis is een chronische huidaandoening die in Nederland bij 2 tot 3% van de bevolking voorkomt. De opvallendste huidafwijkingen zijn schilfering, verdikking van de huid en roodheid. Ook jeuk komt voor. De ernst kan variëren van één à twee kleine plekjes tot een uitgebreide schilfering van de huid. Soms heeft de patiënt last van pijn [...]

Migraine

Migraine is een aanval van matige tot hevige, eenzijdige bonzende hoofdpijn, vaak gepaard gaand met misselijkheid, braken en overgevoeligheid voor licht of geluid. De zijde waar de hoofdpijn zich manifesteert, kan per aanval verschillen. Migraine kan zich op verschillende manieren uiten. Niet alleen varieert dit enorm van patiënt tot patiënt, maar ook bij één patiënt [...]

Psychose

Een psychose is een ziekte waarbij iemand zichzelf en de wereld om zich heen gedurende een bepaalde periode anders ervaart dan de werkelijkheid. Men spreekt dan van wanen en hallucinaties. Psychotische mensen wantrouwen hun omgeving vaak. De verschijnselen kunnen voor zowel de patiënt als de omgeving zeer beangstigend zijn. Psychosen komen voor bij schizofrenie, een [...]

Overgangsklachten

Bij vrouwen neemt tussen het 40e en 55e levensjaar de activiteit van de eierstokken geleidelijk af. Daardoor vermindert de aanmaak van vrouwelijke geslachtshormonen (oestrogeen hormoon). De vrouw raakt ‘in de overgang’ of ‘menopauze’ (menopauze = laatste menstruatie). Ongeveer 80% van de vrouwen heeft na de menopauze last van een of meer overgangsklachten zoals opvliegers (tijdelijke [...]

Menstruatiepijn

Menstruatiepijn treedt op tijdens de menstruatieperiode. De pijn uit zich als pijnlijke steken of kramp in de onderbuik, soms ook als een doffe pijn in de rug. Soms komen ook hoofdpijn, misselijkheid, braken en spierpijn voor. De menstruatiepijn wordt over het algemeen veroorzaakt doordat het spierweefsel van de baarmoeder zich samentrekt. Dat is van belang [...]

Prostaatvergroting

De prostaat is een klier die zich bij de man vlakbij de blaas bevindt, rondom de urinebuis. De prostaat scheidt een vocht af – het prostaatvocht – waarmee het zaad bij de ejaculatie is gemengd. Wanneer de prostaat vergroot is, kan de urinebuis gedeeltelijk worden afgesloten, waardoor de afvoer van urine wordt belemmerd. U kunt [...]

Jicht

Bij jicht is er sprake van een teveel aan urinezuur in het bloed. Daardoor kan het urinezuur in allerlei weefsels neerslaan in de vorm van kristallen. De neerslag komt meestal terecht in weefsels in en rond de gewrichten. Ook kunnen zich nierstenen van urinezuur vormen. Teveel urinezuur ontstaat doordat er teveel van aangemaakt wordt of [...]

Luchtweginfecties

Luchtweginfecties zijn ontstekingen van de luchtwegen. Ze worden in de regel veroorzaakt door een virus of een bacterie. Artsen maken onderscheid tussen infecties van de bovenste luchtwegen  en infecties van de lagere luchtwegen. In deze paragraaf beperken we ons tot de lagere luchtweginfecties: de zogenoemde acute bronchitis is een luchtweginfectie in de luchtwegen zelf; een [...]

Hoest of hoesten

Hoest is een reactie op een prikkel in de luchtwegen. Die prikkel kan verschillende oorzaken hebben, waarvan verkoudheid de bekendste is. De prikkel wordt dan veroorzaakt door virussen en vastzittend slijm. Hoesten kan ook ontstaan door stof of rook, door irritatie (roken!) of door een ontsteking, zoals bij astma en COPD. Ook een temperatuurverandering, droge [...]

Hartfalen

Als u gezond bent bestaat er een evenwicht tussen de hoeveelheid bloed die het hart wegpompt en de hoeveelheid bloed die het lichaam nodig heeft. Bij hartfalen is dit evenwicht verstoord en voldoet het hart niet meer aan de behoefte van het lichaam. U kunt dan last krijgen van vermoeidheid, kortademigheid (ook als u zich [...]

Hartkramp

Zie angina-pectoris

Hartritmestoornissen

Het hart kunt u vergelijken met een pomp. Het linker hartdeel vervoert via de slagaders zuurstofrijk bloed naar de hersenen, naar de organen in de borst (inclusief het hart zelf) en in de buik en naar de ledematen. Het rechter hartdeel ontvangt via de aders zuurstofarm bloed uit het lichaam en pompt dit naar de [...]

Hoge bloeddruk

Bij een (te) hoge bloeddruk of hypertensie is de druk in de bloedvaten gemiddeld genomen te hoog. Daardoor kunnen de vaatwanden beschadigen. Een verhoogde bloeddruk is geen ziekte, maar heeft, door de kans op beschadiging van de bloedvaten, wel een verhoogd risico op ernstige aandoeningen, zoals beschadiging van de nieren en de ogen, en hartaandoeningen, [...]

Malaria

De infectieziekte malaria komt voornamelijk voor in warme, vochtige landen (zoals Zuidoost-Azië, Afrika ten zuiden van de Sahara en delen van Zuid- en Midden-Amerika), in gebieden beneden de 2200 m hoogte. In deze streken zijn de leefomstandigheden voor de Anopheles-mug ideaal. Deze mug kan via een beet malariaparasieten in het lichaam brengen. De parasieten vermenigvuldigen [...]

Pacemaker

Groep cellen, bekend als de sinusknoop, die zich bevinden in de boezem van het hart en die voor de regulatie van de hartfrequentie en het hartritme dienen. Een kunstmatige pacemaker is een elektrisch apparaat dat gebruikt wordt om het natuurlijke proces na te bootsen door elektrische prikkeling te genereren. Een kunstmatige pacemaker kan in of [...]

Onderkoeling

Onder de meeste omstandigheden is het lichaam in staat een gezonde temperatuur te bewaren. Maar bij langdurige blootstelling aan lage temperaturen of in een koude, vochtige omgeving en vooral als de kleding nat of vochtig is, kan het regelmechanisme de lichaamswarmte niet meer op normaal peil houden. Wanneer meer warmte verloren gaat dan het lichaam [...]

Netelroos

Netelroos, ook wel urticaria genoemd, is een huidaandoening waarbij sprake is van ophoping van vocht (oedeem) in de huidlaag. Daardoor komt de huid wat omhoog. De netelroosplekken zijn vaak scherp begrensd, jeuken, zijn rood en doen soms pijn. Men noemt deze plekken ook wel galbulten of kwaddels. De ophoping van vocht kan ernstige vormen aannemen [...]

Liposuctie

Liposuctie (of eleganter: liposculptuur) is het verwijderen van overtollig onderhuids vet door middel van een speciale zuigtechniek. Het is een plastisch chirurgische ingreep die bedoeld is de contouren van het lichaam te verfraaien. Liposuctie is geschikt voor het verwijderen van ongewenste vetophopingen op plaatsen zoals de buik, billen, heupen en bovenbenen. Het gaat dan om [...]

Jejunum

Jejunum: Nuchtere darm. Het gedeelte van de dunne darm dat ligt tussen de twaalfvingerige darm en de kronkeldarm.

Incontinentie (voor urine)

Urine-incontinentie is het regelmatig optredend, ongewild verlies van urine. Verlies van urine overkomt iedereen wel eens een keer. Als dit gemiddeld twee keer per maand of vaker gebeurt, noemt men het incontinentie. Het is mogelijk dat u een beetje urine verliest als u moet niezen, voorover bukt of wanneer u iets zwaars moet tillen. De [...]

Keelpijn

Keelpijn is een veelvoorkomende klacht. De pijn kan het gevolg zijn van irritatie door sigarettenrook, overmatig gebruik van sterke alcoholische dranken, verkeerd stemgebruik of het inademen van vervuilde lucht. De belangrijkste oorzaak is een ontsteking door een infectie. Ongeveer 70% van de keelontstekingen wordt veroorzaakt door een (verkoudheids)virus; de overige ontstekingen zijn het gevolg van [...]

Hoofdpijn

Hoofdpijn

Bijna iedereen heeft wel eens hoofdpijn. Als u een paar uur televisie kijkt, ziet u waarschijnlijk verscheidene reclames voor pijnstillers die deze veel voorkomende klacht kunnen verlichten. Hoofdpijn kan vele oorzaken hebben en kan zich op vele plaatsen en in wisselende ernst en frequentie voordoen. Sommige mensen hebben vaak hoofdpijn. Dit is vaak erfelijk bepaald. [...]